affatim
Latin
Alternative forms
Etymology
Univerbation of ad + *fatis (“to weariness”, “ad nauseam”).
Pronunciation
- (Classical Latin) IPA(key): [ˈaf.fa.tĩː]
- (modern Italianate Ecclesiastical) IPA(key): [ˈaf.fa.tim]
Adverb
affatim (not comparable)
- sufficiently, amply, enough
- 59 BCE, Cicero, Epistulae ad Atticum 2.16.3:
- Puto enim me Dicaearcho adfatim satis fecisse; respicio nunc ad hanc familiam quae mihi non modo ut requiescam permittit, sed reprehendit quia non semper quierim.
- (please add an English translation of this quotation)
- Puto enim me Dicaearcho adfatim satis fecisse; respicio nunc ad hanc familiam quae mihi non modo ut requiescam permittit, sed reprehendit quia non semper quierim.
- 45 BCE, Cicero, De natura deorum 2.127:
- isdemque seminibus et homines adfatim vescuntur
- (please add an English translation of this quotation)
- isdemque seminibus et homines adfatim vescuntur
- 45 BCE, Cicero, Tusculanae disputationes 2.24:
- Tum iecore opimo farta et satiata adfatim
Clangorem fundit vastum et sublime avolans
Pinnata cauda nostrum adulat sanguinem.- (please add an English translation of this quotation)
- Tum iecore opimo farta et satiata adfatim
- c. 40 BCE, Gaius Sallustius Crispus, Bellum Jugurthinum 43:
- Igitur diffidens ueteri exercitui milites scribere, praesidia undique arcessere, arma tela equos et cetera instrumenta militiae parare, ad hoc commeatum affatim, denique omnia, quae in bello vario et multarum rerum egenti usui esse solent
- (please add an English translation of this quotation)
- Igitur diffidens ueteri exercitui milites scribere, praesidia undique arcessere, arma tela equos et cetera instrumenta militiae parare, ad hoc commeatum affatim, denique omnia, quae in bello vario et multarum rerum egenti usui esse solent
- 77 CE – 79 CE, Plinius Maior, Naturalis Historia 18.148:
- De cytiso, cui et ipsi principatus datur in pabulis, adfatim diximus inter frutices.
- (please add an English translation of this quotation)
- De cytiso, cui et ipsi principatus datur in pabulis, adfatim diximus inter frutices.
Usage notes
According to Jean-Baptiste Gardin Dumesnil's Lateinische Synonymik,[1] affatim is distinguished from satis by its subjectivity: it is used when one desires no more, while satis is used when there is no need anymore.
Pronoun
affatim (indeclinable)
- enough [with genitive ‘of something’]
- c. 206 BCE, Plautus, Miles Gloriosus 980:
- Tibi divitiarum adfatimst
- (please add an English translation of this quotation)
- Tibi divitiarum adfatimst
- 27 BCE – 25 BCE, Titus Livius, Ab urbe condita 34.37.5:
- pronuntiat et sibi ad obsidionem sustinendam copiarum adfatim esse.
- (please add an English translation of this quotation)
- pronuntiat et sibi ad obsidionem sustinendam copiarum adfatim esse.
- c. 2nd century, Iustinus, Epitoma Historiarum Philippicarum Pompeii Trogi 1.8:
- vini adfatim et ea, quae epulis erant necessaria, reliquit.
- (please add an English translation of this quotation)
- vini adfatim et ea, quae epulis erant necessaria, reliquit.
Usage notes
Only used in the nominative and accusative cases.
Related terms
References
- ^ Jean-Baptiste Gardin Dumesnil (1831), “Affatim, Satis, Satis superque.”, in D. Ludwig Ramshorn, editor, Lateinische Synonymik [Latin Synonymy] (in German), volume 1, Leipzig: Baumgärtnerische Buchhandlung, page 50
Further reading
- “affătim”, in Charlton T. Lewis and Charles Short (1879), A Latin Dictionary, Oxford: Clarendon Press
- “adfatim”, in Gaffiot, Félix (1934), Dictionnaire illustré latin-français, Hachette.
- Pokorny, Julius (1959), Indogermanisches etymologisches Wörterbuch [Indo-European Etymological Dictionary] (in German), volume 1, Bern, München: Francke Verlag, page 239