kroić

Old Polish

Etymology

    Inherited from Proto-Slavic *krojìti. First attested in the 15th century.

    Pronunciation

    • IPA(key): (10th–15th CE) /krɔjit͡ɕʲ/
    • IPA(key): (15th CE) /krɔjit͡ɕʲ/

    Verb

    kroić impf

    1. (hapax legomenon) to cut
      • 1930 [c. 1455], “Deut”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)‎transliteration, transcription, 21, 3:
        […] Aktores nablis se znich vsrze ten starszi zmyasta wyeszmye ialoviczøsstada ktorasz to iest nyeczøgnøla wyarzmye ani zemye krogila radliczø […]
        [ […] a ktoreż nabliż sze z nich *uź rze, *ten starszy z miasta *wieźmie jałowicę z stada, ktoraż to jest nie ciągnęła w jarzmie ani ziemie krojiła radlicą, […] ]

    Descendants

    • Polish: kroić
    • Silesian: krŏć

    References

    Polish

    Etymology

      Inherited from Old Polish kroić.

      Pronunciation

      • IPA(key): /ˈkrɔ.it͡ɕ/
      • Audio:(file)
      • Rhymes: -ɔit͡ɕ
      • Syllabification: kro‧ić

      Verb

      kroić impf

      1. (transitive) to cut, to slice (e.g. bread or cloth with a sharp device)
        Synonyms: ciachać, ciąć, narzynać, rzezać
      2. (transitive, colloquial, medicine) to cut, to slice, to operate
      3. (slang, transitive) to steal
        Synonyms: see Thesaurus:kraść
      4. (transitive) to cut, to slice, to reduce (e.g. a budget)
      5. (reflexive with się, intransitive, colloquial) to be in for, to be afoot to be expected [with dative ‘who’]
        Synonym: zanosić się

      Conjugation

      Conjugation of kroić impf (class VIa)
      person singular plural
      masculine feminine neuter virile nonvirile
      infinitive kroić
      present tense 1st kroję kroimy
      2nd kroisz kroicie
      3rd kroi kroją
      impersonal kroi się
      past tense 1st kroiłem,
      -(e)m kroił
      kroiłam,
      -(e)m kroiła
      kroiłom1,
      -(e)m kroiło
      kroiliśmy,
      -(e)śmy kroili
      kroiłyśmy,
      -(e)śmy kroiły
      2nd kroiłeś,
      -(e)ś kroił
      kroiłaś,
      -(e)ś kroiła
      kroiłoś1,
      -(e)ś kroiło
      kroiliście,
      -(e)ście kroili
      kroiłyście,
      -(e)ście kroiły
      3rd kroił kroiła kroiło kroili kroiły
      impersonal krojono
      future tense 1st będę kroił, będę kroić będę kroiła, będę kroić będę kroiło1, będę kroić będziemy kroili, będziemy kroić będziemy kroiły, będziemy kroić
      2nd będziesz kroił, będziesz kroić będziesz kroiła, będziesz kroić będziesz kroiło1, będziesz kroić będziecie kroili, będziecie kroić będziecie kroiły, będziecie kroić
      3rd będzie kroił, będzie kroić będzie kroiła, będzie kroić będzie kroiło, będzie kroić będą kroili, będą kroić będą kroiły, będą kroić
      impersonal będzie kroić się
      conditional 1st kroiłbym,
      bym kroił
      kroiłabym,
      bym kroiła
      kroiłobym1,
      bym kroiło
      kroilibyśmy,
      byśmy kroili
      kroiłybyśmy,
      byśmy kroiły
      2nd kroiłbyś,
      byś kroił
      kroiłabyś,
      byś kroiła
      kroiłobyś1,
      byś kroiło
      kroilibyście,
      byście kroili
      kroiłybyście,
      byście kroiły
      3rd kroiłby,
      by kroił
      kroiłaby,
      by kroiła
      kroiłoby,
      by kroiło
      kroiliby,
      by kroili
      kroiłyby,
      by kroiły
      impersonal krojono by
      imperative 1st niech kroję krójmy
      2nd krój krójcie
      3rd niech kroi niech kroją
      less common forms
      pluperfect
      (dated, literary)
      1st kroiłem był kroiłam była kroiłom było1 kroiliśmy byli kroiłyśmy były
      2nd kroiłeś był kroiłaś była kroiłoś było1 kroiliście byli kroiłyście były
      3rd kroił był kroiła była kroiło było kroili byli kroiły były
      past conditional
      (dated, literary)
      1st byłbym kroił byłabym kroiła byłobym kroiło1 bylibyśmy kroili byłybyśmy kroiły
      2nd byłbyś kroił byłabyś kroiła byłobyś kroiło1 bylibyście kroili byłybyście kroiły
      3rd byłby kroił byłaby kroiła byłoby kroiło byliby kroili byłyby kroiły
      active adjectival participle krojący krojąca krojące krojący krojące
      passive adjectival participle krojony krojona krojone krojeni krojone
      contemporary adverbial participle krojąc
      verbal noun krojenie

      1Personal neuter forms might be considered nonstandard, protological, or nonce, appearing mostly in literature to refer to grammatically neuter nouns, however might also be used for people who prefer neuter forms.

      Derived terms

      noun/adjectives
      nouns
      verbs
      • dokroić pf, dokrajać pf, dokrawać impf
      • nadkroić pf, nadkrajać pf, nadkrawać impf
      • nakroić pf, nakrajać pf
      • obkroić pf, obkrajać pf, obkrawać impf
      • odkroić pf, odkrajać pf, odkrawać impf
      • okroić pf, okrajać pf, okrawać impf
      • podkroić pf
      • pokroić pf, pokrajać pf
      • przekroić pf, przekrajać pf, przekrawać impf
      • przykroić pf, przykrajać pf, przykrawać impf
      • rozkroić pf, rozkrajać pf, rozkrawać impf
      • skroić pf, skrajać pf, skrawać impf
      • ukroić pf, ukrajać pf, ukrawać impf
      • wkroić pf, wkrajać pf, wkrawać impf
      • wykroić pf, wykrajać pf, wykrawać impf
      • zakroić pf

      Further reading

      • “kroić”, in Wielki słownik języka polskiego‎[1] (in Polish), Instytut Języka Polskiego PAN
      • “kroić”, in Polish dictionaries at PWN‎[2] (in Polish)