bruíon

Irish

Pronunciation

  • IPA(key): /bˠɾˠiːn̪ˠ/[1], /bˠɾˠiːnˠ/[2][3], /bˠɾˠiənˠ/[4]

Etymology 1

    From Middle Irish bruiden (“hostel, large banqueting hall”).[5]

    Alternative forms

    Noun

    bruíon f (genitive singular bruíne, nominative plural bruíonta)

    1. (literary) hostel
    2. (folklore) a fairy palace
    Declension
    Declension of bruíon (second declension)
    bare forms
    singular plural
    nominative bruíon bruíonta
    vocative a bhruíon a bhruíonta
    genitive bruíne bruíonta
    dative bruíon
    bruín (archaic, dialectal)
    bruíonta
    forms with the definite article
    singular plural
    nominative an bhruíon na bruíonta
    genitive na bruíne na mbruíonta
    dative leis an mbruíon
    leis an mbruín (archaic, dialectal)
    don bhruíon
    don bhruín (archaic, dialectal)
    leis na bruíonta

    Further reading

    • Dinneen, Patrick S. (1904), “bruiḋean”, in Foclóir Gaeḋilge agus Béarla [Irish and English Dictionary], 1st edition, Dublin: Irish Texts Society, page 92
    • Ó Dónaill, Niall (1977), “bruíon”, in Foclóir Gaeilge–Béarla [Irish–English Dictionary], Dublin: An Gúm, →ISBN

    Etymology 2

      From Middle Irish bruiden, bruigen (“fight, contest, quarrel”), possibly originally a sense of etymology 1.[7]

      Alternative forms

      Noun

      bruíon f (genitive singular bruíne, nominative plural bruíonta)

      1. verbal noun of bruíon
      2. quarrel, strife
      Declension
      Declension of bruíon (second declension)
      bare forms
      singular plural
      nominative bruíon bruíonta
      vocative a bhruíon a bhruíonta
      genitive bruíne bruíonta
      dative bruíon
      bruín (archaic, dialectal)
      bruíonta
      forms with the definite article
      singular plural
      nominative an bhruíon na bruíonta
      genitive na bruíne na mbruíonta
      dative leis an mbruíon
      leis an mbruín (archaic, dialectal)
      don bhruíon
      don bhruín (archaic, dialectal)
      leis na bruíonta

      Verb

      bruíon (present analytic bruíonann, future analytic bruíonfaidh, verbal noun bruíon, past participle bruíonta)

      1. (intransitive) to fight, quarrel
      Conjugation
      Conjugation of bruíon (first conjugation – A)
      indicative singular plural direct relative autonomous
      first second third first second third
      present bruíonaim bruíonann tú;
      bruíonair†
      bruíonann sé, sí bruíonaimid; bruíonann muid bruíonann sibh bruíonann siad;
      bruíonaid†
      a bhruíonann; a bhruíonas bruíontar
      past bhruíon mé; bhruíonas bhruíon tú; bhruíonais bhruíon sé, sí bhruíonamar; bhruíon muid bhruíon sibh; bhruíonabhair bhruíon siad; bhruíonadar a bhruíon bruíonadh
      past habitual bhruíonainn /
      bruíonainn‡
      bhruíontá /
      bruíontá‡
      bhruíonadh sé, sí /
      bruíonadh sé, sí‡
      bhruíonaimis; bhruíonadh muid /
      bruíonaimis‡; bruíonadh muid‡
      bhruíonadh sibh /
      bruíonadh sibh‡
      bhruíonaidís; bhruíonadh siad /
      bruíonaidís‡; bruíonadh siad‡
      a bhruíonadh bhruíontaí /
      bruíontaí‡
      singular plural direct relative autonomous
      first second third first second third
      future bruíonfaidh mé;
      bruíonfad
      bruíonfaidh tú;
      bruíonfair†
      bruíonfaidh sé, sí bruíonfaimid;
      bruíonfaidh muid
      bruíonfaidh sibh bruíonfaidh siad;
      bruíonfaid†
      a bhruíonfaidh; a bhruíonfas bruíonfar
      conditional bhruíonfainn /
      bruíonfainn‡
      bhruíonfá /
      bruíonfá‡
      bhruíonfadh sé, sí /
      bruíonfadh sé, sí‡
      bhruíonfaimis; bhruíonfadh muid /
      bruíonfaimis‡; bruíonfadh muid‡
      bhruíonfadh sibh /
      bruíonfadh sibh‡
      bhruíonfaidís; bhruíonfadh siad /
      bruíonfaidís‡; bruíonfadh siad‡
      a bhruíonfadh bhruíonfaí /
      bruíonfaí‡
      subjunctive singular plural direct relative autonomous
      first second third first second third
      present go mbruíona mé;
      go mbruíonad†
      go mbruíona tú;
      go mbruíonair†
      go mbruíona sé, sí go mbruíonaimid;
      go mbruíona muid
      go mbruíona sibh go mbruíona siad;
      go mbruíonaid†
      — go mbruíontar
      past dá mbruíonainn dá mbruíontá dá mbruíonadh sé, sí dá mbruíonaimis;
      dá mbruíonadh muid
      dá mbruíonadh sibh dá mbruíonaidís;
      dá mbruíonadh siad
      — dá mbruíontaí
      imperative singular plural direct relative autonomous
      first second third first second third
      — bruíonaim bruíon bruíonadh sé, sí bruíonaimis bruíonaigí;
      bruíonaidh†
      bruíonaidís — bruíontar
      past participle bruíonta
      verbal noun bruíon

      † archaic or dialect form
      ‡ dependent form

      Derived terms

      Further reading

      • A. Palandri, Ú. Bhreathnach, M. Měchura, G. Ó Cleircín, and B. Ó Raghallaigh, (2026), “bruíon”, in Taisce Chanúintí na Gaeilge - Repository of Irish Dialects‎[2] (in Irish and English), Dublin City University
      • “bruíon”, in Foclóir Nua Gaeilge (in Irish), Foras na Gaeilge, 2013–2026
      • Ó Dónaill, Niall (1977), “bruíon”, in Foclóir Gaeilge–Béarla [Irish–English Dictionary], Dublin: An Gúm, →ISBN
      • Dinneen, Patrick S. (1904), “bruiġean”, in Foclóir Gaeḋilge agus Béarla [Irish and English Dictionary], 1st edition, Dublin: Irish Texts Society, page 92

      Mutation

      Mutated forms of bruíon
      radical lenition eclipsis
      bruíon bhruíon mbruíon

      Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Modern Irish.
      All possible mutated forms are displayed for convenience.

      References