zuride

Murui Huitoto

Pronunciation

  • IPA(key): [ˈθuɾidɛ]
  • Hyphenation: zu‧ri‧de

Verb

zuride

  1. (intransitive, of birds) to sing badly
  2. (intransitive, of birds) to announce bad news

Conjugation

Conjugation of zuride
Nonfuture indicative Future indicative
affirmative negative affirmative negative
m f m f m f m f
1st sg zuridɨkue zuriñedɨkue 1st sg zuriitɨkue zuriñeitɨkue
2nd sg zurido zuriñedo 2nd sg zuriito zuriñeito
3rd sg anim1) zuridɨmɨe zuridɨñaiño zuriñedɨmɨe zuriñedɨñaiño 3rd sg anim1) zuriitɨmɨe zuriitɨñaiño zuriñeitɨmɨe zuriñeitɨñaiño
1st du zuridɨkoko zuridɨkaɨñaɨ zuriñedɨkoko zuriñedɨkaɨñaɨ 1st du zuriitɨkoko zuriitɨkaɨñaɨ zuriñeitɨkoko zuriñeitɨkaɨñaɨ
2nd du zuridomɨko zuridomɨñoɨ zuriñedomɨko zuriñedomɨñoɨ 2nd du zuriitomɨko zuriitomɨñoɨ zuriñeitomɨko zuriñeitomɨñoɨ
3rd du anim1) zuridaɨmaiaɨ zuridaɨñuaɨ zuriñedaɨmaiaɨ zuriñedaɨñuaɨ 3rd du anim1) zuriitaɨmaiaɨ zuriitaɨñuaɨ zuriñeitaɨmaiaɨ zuriñeitaɨñuaɨ
1st pl zuridɨkaɨ zuriñedɨkaɨ 1st pl zuriitɨkaɨ zuriñeitɨkaɨ
2nd pl zuridomoɨ zuriñedomoɨ 2nd pl zuriitomoɨ zuriñeitomoɨ
3rd pl anim1) zuridɨmakɨ zuriñedɨmakɨ 3rd pl anim1) zuriitɨmakɨ zuriñeitɨmakɨ
3rd neut zuride zuriñede 3rd neut zuriite zuriñeite
Imperative Apprehensive Passive Negative passive Overlap
simple immediate prohibitive nonfuture future nonfuture future
zuri!
zuriño!
zuriñokai! zuriñeno! zuriza! — — — — zurikana
Conditional Agentive nominal
real hypothetical immediate negative m f
zuria zurina zurikaina zuriñenia zuriraɨma zuriraɨño
Affirmative nominal 2) Negative nominal
nonfuture I nonfuture II nonfuture III nonfuture IV future nonfuture future
absolutive zuria zuriya zurija zurina zuriye zuriñena zuriñeye
Show case inflection of nominals
nominative zuriadɨ zuriyadɨ zurijadɨ zurinadɨ zuriyedɨ zuriñenadɨ zuriñeyedɨ
accusative zuriana zuriyana zurijana zurinana zuriyena zuriñenana zuriñeyena
locative zuriamo zuriyamo zurijamo zurinamo zuriyemo zuriñenamo zuriñeyemo
ablative zuriamona zuriyamona zurijamona zurinamona zuriyemona zuriñenamona zuriñeyemona
instrumental zuriado zuriyado zurijado zurinado zuriyedo zuriñenado zuriñeyedo
causal zuriari zuriyari zurijari zurinari zuriyeri zuriñenari zuriñeyeri
privative zurianino zuriyanino zurijanino zurinanino zuriyenino zuriñenanino zuriñeyenino
sequential zurianona zuriyanona zurijanona zurinanona zuriyenona zuriñenanona zuriñeyenona

1) The animate 3rd person inflections are only used when the animacy of the subject needs to be emphasised. Otherwise, the neutral 3rd singular is used.
2) Not all types of nonfuture nominalisers may be attestable depending on the verb.
*) Same-time forms may be formed from any indicative form by adding the ending -mo directly to the inflected form.
**) The evidentiality markers -dɨ, -za and -ta may be added to any indicative form.

References

  • Katarzyna Izabela Wojtylak (2017), A grammar of Murui (Bue): a Witotoan language of Northwest Amazonia.‎[1], Townsville: James Cook University press (PhD thesis), page 514