rycerz

See also: Rycerz

Old Polish

Etymology

    Borrowed from Old Czech rytieř / rycieř / řitieř.[1] First attested in the fifteenth century. Doublet of rajtar.

    Pronunciation

    • IPA(key): (10th–15th CE) /rit͡sʲɛr̝/
    • IPA(key): (15th CE) /rit͡sʲɛr̝/

    Noun

    rycerz m pers (related adjective rycerski)

    1. (attested in Lesser Poland, Masovia) knight (warrior of the nobility, a nobleman, also a dignitary from the ruling circle)
    2. (figuratively) knight (one who helps)
      • Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎[2], page 598:
        Yze szye yemv tedy pokazal Gabriel archanyol... y poklaknąl na sve kolana przed svem stvorzyczyelem..., y począl rycerz krola podpomagacz, sluga pana, stvorzenye stworzyczyelya rzekącz
        [Iże sie jemu tedy pokazał Gabryjeł archanjoł... i poklęknął na swe kolana przed swem stworzycielem..., i począł rycerz krola podpomagać, sługa pana a stworzenie stworzyciela, rzekąc]
    3. (attested in Greater Poland) soldier; warrior
      • Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎[3], page 286:
        Centurio albo kxyaze, ktore myalo sto ryczerzow pod sobą
        [Centuryjo albo książę, ktore miało sto rycerzow pod sobą]
      • c. 1500, Wokabularz lubiński, Lubiń: inkunabuł Archiwum Archidiecezjalnego w Gnieźnie, sygn. Inc. 78d., page 83r:
        Milles ein ritter et dicitur a mille secundum Hugutio quia inter mille vix unus erit ryczerz
        [Milles ein ritter et dicitur a mille secundum Hugutio quia inter mille vix unus erit ryczerz]
    4. messenger, court clerk
      • Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa‎[4], page 753:
        Tedy Zydovye zavolaly vyelykymy glossy przeczyv ryczerzovy rzekączy
        [Tedy Żydowie zawołali wielikimi głosy przeciw rycerzowi rzekęcy]

    Derived terms

    adverbs
    nouns

    Descendants

    • Polish: rycerz
      • → Belarusian: лы́цар (lýcar), ры́цар (rýcar)
      • → Russian: ры́царь (rýcarʹ)
      • → Ukrainian: ли́цар (lýcar), ри́цар (rýcar)
    • Silesian: rycyrz

    References

    1. ^ Mieczysław Basaj; Janusz Siatkowski (2006), “rycerz”, in Bohemizmy w języku polskim: Słownik (in Polish), Warsaw: Wydział Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego, →ISBN, page 307

    Polish

    rycerz

    Etymology

      Inherited from Old Polish rycerz. Doublet of rajtar.

      Pronunciation

      • IPA(key): /ˈrɘ.t͡sɛʂ/
      • Audio:(file)
      • Rhymes: -ɘt͡sɛʂ
      • Syllabification: ry‧cerz
      • Homophone: Rycerz

      Noun

      rycerz m pers (female equivalent rycerka, diminutive rycerzyk, related adjective rycerski)

      1. (historical) knight (warrior, especially of the Middle Ages)
      2. (literary) knight (admirer and defender of some person or idea)

      Declension

      Declension of rycerz
      singular plural
      nominative rycerz rycerze
      genitive rycerza rycerzy, rycerzów1
      dative rycerzowi rycerzom
      accusative rycerza rycerzy, rycerzów1
      instrumental rycerzem rycerzami
      locative rycerzu rycerzach
      vocative rycerzu rycerze

      1Rare.

      Derived terms

      adverbs

      Descendants

      Further reading

      • “rycerz”, in Wielki słownik języka polskiego‎[5] (in Polish), Instytut Języka Polskiego PAN
      • “rycerz”, in Polish dictionaries at PWN‎[6] (in Polish)