nowoczesny

Polish

Etymology

    From nowy + -o- + czas + -ny.[1] Calque of German neuzeitlich.[2] First attested in 1805.[3]

    Pronunciation

    • IPA(key): /nɔ.vɔˈt͡ʂɛs.nɘ/
    • Audio:(file)
    • Rhymes: -ɛsnɘ
    • Syllabification: no‧wo‧czes‧ny

    Adjective

    nowoczesny (comparative nowocześniejszy, superlative najnowocześniejszy, derived adverb nowocześnie)

    1. modern (living thinking according to modern culture, technology, etc.)
    2. modern (characteristic of such a person)
      Antonym: archaiczny
    3. modern (pertaining to a current or recent time and style; not ancient; built up to current standards)
      Antonyms: anachroniczny, archaiczny, archaistyczny, niedzisiejszy, przestarzały, przeżytkowy

    Declension

    Declension of nowoczesny (hard)
    singular plural
    masculine animate masculine inanimate feminine neuter virile (= masculine personal) non-virile
    nominative/vocative nowoczesny nowoczesna nowoczesne nowocześni nowoczesne
    genitive nowoczesnego nowoczesnej nowoczesnego nowoczesnych
    dative nowoczesnemu nowoczesnej nowoczesnemu nowoczesnym
    accusative nowoczesnego nowoczesny nowoczesną nowoczesne nowoczesnych nowoczesne
    instrumental nowoczesnym nowoczesną nowoczesnym nowoczesnymi
    locative nowoczesnym nowoczesnej nowoczesnym nowoczesnych

    Descendants

    • → Kashubian: nowòczasny
    • → Silesian: nowoczesny

    Trivia

    According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), nowoczesny is one of the most used words in Polish, appearing 22 times in scientific texts, 15 times in news, 36 times in essays, 5 times in fiction, and 4 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 82 times, making it the 782nd most common word in a corpus of 500,000 words.[4]

    References

    1. ^ Krystyna Długosz-Kurczabowa (2021), “nowy”, in Wielki słownik etymologiczno-historyczny języka polskiego, →ISBN
    2. ^ Bańkowski, Andrzej (2000), “nowoczesny”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
    3. ^ Gazeta Korrespondenta Warszawskiego y Zagranicznego (in Polish), number 46, 7 June 1805, page 556
    4. ^ Ida Kurcz (1990), “nowoczesny”, in Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej [Frequency dictionary of the Polish language]‎[1] (in Polish), volume 1, Kraków; Warszawa: Polska Akademia Nauk. Instytut Języka Polskiego, page 296

    Further reading

    Silesian

    Etymology

      Borrowed from Polish nowoczesny. By surface analysis, nowy + -o- + czas + -ny.

      Pronunciation

      • IPA(key): /nɔ.vɔˈt͡ʂɛs.nɪ/
      • Audio:(file)
      • Rhymes: -ɛsnɪ
      • Syllabification: no‧wo‧czes‧ny

      Adjective

      nowoczesny

      1. modern
        Synonym: moderny
        • 2019–2020, Waldemar Szymczyk, editor, Pōnbōczkowi Świyczka‎[4], →ISBN, archived from the original on 12 November 2022, page 111:
          Jo musza działać, i byda działoł. Jak trza bydzie, to byda jak tyn nowoczesny poseł, kiery sejmik oddoł za wysokie stanowisko! Byda jak Lis!
          (please add an English translation of this quotation)

      Declension

      Declension of nowoczesny
      singular plural
      masculine neuter feminine virile nonvirile
      animate inanimate
      nominative nowoczesny nowoczesne nowoczesnŏ nowocześni nowoczesne
      genitive nowoczesnego nowoczesnyj nowoczesnych
      dative nowoczesnymu nowoczesnyj nowoczesnym
      accusative nowoczesnego nowoczesny nowoczesne nowoczesnõ nowoczesnych nowoczesne
      instrumental nowoczesnym nowoczesnōm nowoczesnymi
      locative nowoczesnym nowoczesnyj nowoczesnych
      vocative nowoczesny nowoczesne nowoczesnŏ nowocześni nowoczesne