laghdaigh

Irish

Alternative forms

  • laghduigh, laigheaduigh, luigheadaigh, luigheaduigh (obsolete)[1]

Etymology

From Middle Irish lagdaigid. By surface analysis, laghad +‎ -igh.

Pronunciation

  • (Ulster) IPA(key): /ˈl̪ˠeːd̪ˠi/, (older) /ˈl̪ˠɤːd̪ˠi/[2]

Verb

laghdaigh (present analytic laghdaíonn, future analytic laghdóidh, verbal noun laghdú, past participle laghdaithe)

  1. (ambitransitive) to lessen, diminish, decrease, reduce, abate [with direct object or ar]
    Synonym: beagaigh
  2. (ditransitive) to cost (a person an amount)
    Synonym: cosain
    nár laghdaigh scilling é ― which cost him not a shilling

Usage notes

  • This verb can be used transitively, but it is often used intransitively with ar to express a transitive meaning, for example laghdú ar phionós (“to reduce a penalty”).

Conjugation

Conjugation of laghdaigh (second conjugation)
indicative singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
present laghdaím laghdaíonn tú;
laghdaír†
laghdaíonn sé, sí laghdaímid;
laghdaíonn muid
laghdaíonn sibh laghdaíonn siad;
laghdaíd†
a laghdaíonn; a laghdaíos laghdaítear
past laghdaigh mé; laghdaíos laghdaigh tú; laghdaís laghdaigh sé, sí laghdaíomar; laghdaigh muid laghdaigh sibh; laghdaíobhair laghdaigh siad; laghdaíodar a laghdaigh laghdaíodh
past habitual laghdaínn laghdaíteá laghdaíodh sé, sí laghdaímis; laghdaíodh muid laghdaíodh sibh laghdaídís; laghdaíodh a laghdaíodh laghdaítí
singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
future laghdóidh mé;
laghdód;
laghdóchaidh mé†
laghdóidh tú;
laghdóir†;
laghdóchaidh tú†
laghdóidh sé, sí;
laghdóchaidh sé, sí†
laghdóimid;
laghdóidh muid;
laghdóchaimid†;
laghdóchaidh muid†
laghdóidh sibh;
laghdóchaidh sibh†
laghdóidh siad;
laghdóid†;
laghdóchaidh siad†
a laghdóidh; a laghdós; a laghdóchaidh†; a laghdóchas† laghdófar; laghdóchar†
conditional laghdóinn; laghdóchainn† laghdófá; laghdóchthᆠlaghdódh sé, sí; laghdóchadh sé, sí† laghdóimis; laghdódh muid; laghdóchaimis†; laghdóchadh muid† laghdódh sibh; laghdóchadh sibh† laghdóidís; laghdódh siad; laghdóchaidís†; laghdóchadh siad† a laghdódh; a laghdóchadh† laghdófaí; laghdóchthaí†
subjunctive singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
present go laghdaí mé;
go laghdaíod†
go laghdaí tú;
go laghdaír†
go laghdaí sé, sí go laghdaímid;
go laghdaí muid
go laghdaí sibh go laghdaí siad;
go laghdaíd†
— go laghdaítear
past dá laghdaínn dá laghdaíteá dá laghdaíodh sé, sí dá laghdaímis;
dá laghdaíodh muid
dá laghdaíodh sibh dá laghdaídís;
dá laghdaíodh siad
— dá laghdaítí
imperative singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
— laghdaím laghdaigh laghdaíodh sé, sí laghdaímis laghdaígí;
laghdaídh†
laghdaídís — laghdaítear
past participle laghdaithe
verbal noun laghdú

† archaic or dialect form
‡ dependent form

Antonyms

Derived terms

  • laghdaithe (“diminished (also as a musical term)”)

References

  1. ^ “laghdaigh”, in Historical Irish Corpus, 1600–1926, Royal Irish Academy
  2. ^ Quiggin, E. C. (1906), A Dialect of Donegal, Cambridge University Press, § 218, page 81

Further reading