kadź

See also: kadz, Kadź, and kȧdź

Polish

kadź (etymology 1 sense 1)

Pronunciation

 
  • IPA(key): /ˈkat͡ɕ/
  • Audio 1:(file)
  • Audio 2:(file)
  • Rhymes: -at͡ɕ
  • Syllabification: kadź

Etymology 1

Inherited from Old Polish kadź, ultimately from Proto-Slavic *kȃdь, from Ancient Greek κάδιον (kádion), diminutive of κάδος (kádos).

The Ancient Greek word has been borrowed into South Slavic, which Boryś states that it might have been borrowed into Old Polish from East Slavic.[1] However, Bańkowski questions this and points to a relation to Lithuanian [Term?] or a possibility of the word being from Sanskrit कन्दु (kandu).[2]

Noun

kadź f

  1. vat (a large tub, such as is used for making wine or for tanning)
    Synonyms: fasa, stągiew
    Hypernym: naczynie
    Ile kamiennych kadzi znajdowało się na dziedzińcu świątynnym? ― How many stone vats was located in the temple courtyard?
    • 1614, Bieniasz Budny, Krotkich a wezłowatych powieści, ktore po gr[a]ecku zową Apophtegmata księgi IIII przez Bieniasza Budnego [...] z rozmaitych [...] authorow zebrane, a teraz z nowu z przyczynieniem inszych powieści [...] czwarty raz wydane‎[1], page 28:
      Alexánder wielki chcąc go [Diogenesa] widzieć iáchał do niego/ ktorego zástał siedzącego w kádzi.
      The great Alexander wanting to see him [Diogenes] he went to him, whom he found sitting in a vat.
    • a. 2021, Birofilia.org, “Co to są otwarte kadzie? [What are open vats?]”, in Birofilia‎[2] (blog), archived from the original on 1 November 2020:
      Otwarte kadzie fermentacyjne niegdyś znajdowały się w każdym browarze, a dziś stanowią rzadkość, zastąpione masowo przez tanki ze stali nierdzewnej.
      Open fermentation vats were formerly in every brewery, and today they are a rarity, replaced en masse by tanks made of stainless steel.
Declension
Declension of kadź
singular plural
nominative kadź kadzie
genitive kadzi kadzi
dative kadzi kadziom
accusative kadź kadzie
instrumental kadzią kadziami
locative kadzi kadziach
vocative kadzi kadzie
Derived terms
verbs

Etymology 2

    See the etymology of the corresponding lemma form.

    Verb

    kadź

    1. second-person singular imperative of kadzić

    References

    1. ^ Boryś, Wiesław (2005), “kadź”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
    2. ^ Bańkowski, Andrzej (2000), “kadź”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)

    Further reading

    • “kadź”, in Wielki słownik języka polskiego‎[3] (in Polish), Instytut Języka Polskiego PAN
    • “kadź”, in Polish dictionaries at PWN‎[4] (in Polish)
    • Maria Renata Mayenowa, et al., editors (2010-2023), “kadź”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
    • Dorota Adamiec (30 May 2019), “KADŹ”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century]
    • Samuel Bogumił Linde (1808), “kadź”, in Słownik języka polskiego, volume 1b, pages 932–933
    • Aleksander Zdanowicz (1861), “kadź”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861, volume I, page 456
    • J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1902), “kadź”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 2, Warsaw, page 200
    • Zygmunt Saloni, et al., editors (2020), “kadź”, in Słownik gramatyczny języka polskiego [Grammatical Dictionary of Polish]‎[5], 4. online edition, Warszawa