jainkoilo

Basque

FWOTD – 16 February 2022

Etymology

    From jainko (“god”) + oilo (“hen”).

    Pronunciation

     

    • Audio:(file)
    • Rhymes: -oi̯lo, -o (Navarro-Lapurdian)
    • Rhymes: -oʎo, -o (Southern)
    • Hyphenation: jain‧koi‧lo

    Noun

    jainkoilo anim

    1. (rare, literary) butterfly
      Synonyms: tximeleta, pinpilinpauxa, sorgin-oilo
      • 1834, Agosti Xaho, Azti-Beguia:
        Orhit düzia Lehen-Süge hura ikhusirik, jinkoilluaren harra bere khokotsian bezala, bere egongiak lürpian edo ifernietan obratzen […]
        You who saw the snake Lehen, do you remember how it built its underground residence […] like a male butterfly its cocoon?
      • 2000, Pedro Alberdi, quoting Gabriel Aresti, Satorrak baino lurperago, Alberdaina, →ISBN, page 224:
        Mila eta bostehun jainkoilo beltz pausatu ziren ene leihoaren kontra
        One thousand and five hundred black butterflies alighted upon my window

    Declension

    Declension of jainkoilo (anim V-stem)
    indefinite singular plural proximal plural
    absolutive jainkoilo jainkoiloa jainkoiloak jainkoilook
    ergative jainkoilok jainkoiloak jainkoiloek jainkoilook
    dative jainkoilori jainkoiloari jainkoiloei jainkoilooi
    genitive jainkoiloren jainkoiloaren jainkoiloen jainkoiloon
    comitative jainkoilorekin jainkoiloarekin jainkoiloekin jainkoilookin
    causative jainkoilorengatik jainkoiloarengatik jainkoiloengatik jainkoiloongatik
    benefactive jainkoilorentzat jainkoiloarentzat jainkoiloentzat jainkoiloontzat
    instrumental jainkoiloz jainkoiloaz jainkoiloez jainkoilootaz
    inessive jainkoilorengan jainkoiloarengan jainkoiloengan jainkoiloongan
    locative — — — —
    allative jainkoilorengana jainkoiloarengana jainkoiloengana jainkoiloongana
    terminative jainkoilorenganaino jainkoiloarenganaino jainkoiloenganaino jainkoiloonganaino
    directive jainkoilorenganantz jainkoiloarenganantz jainkoiloenganantz jainkoiloonganantz
    destinative jainkoilorenganako jainkoiloarenganako jainkoiloenganako jainkoiloonganako
    ablative jainkoilorengandik jainkoiloarengandik jainkoiloengandik jainkoiloongandik
    partitive jainkoilorik — — —
    prolative jainkoilotzat — — —

    Further reading

    • “jainkoilo”, in Euskaltzaindiaren Hiztegia [Dictionary of the Basque Academy] (in Basque), Euskaltzaindia [Royal Academy of the Basque Language]
    • “jainkoilo”, in Orotariko Euskal Hiztegia [General Basque Dictionary], Euskaltzaindia, 1987–2005