cruan

Irish

Etymology

From Old Irish crúan (“red enamel”).

Pronunciation

  • IPA(key): /ˈkɾˠuənˠ/

Noun

cruan m (genitive singular cruain, uncountable)

  1. enamel

Declension

Declension of cruan (first declension, no plural)
bare forms
singular
nominative cruan
vocative a chruain
genitive cruain
dative cruan
forms with the definite article
singular
nominative an cruan
genitive an chruain
dative leis an gcruan
don chruan

Derived terms

  • cruanadóireacht f (“enamel-work”)
  • cruanearra m (“(article of) enamelware”)

Verb

cruan (present analytic cruanann, future analytic cruanfaidh, verbal noun cruanadh, past participle cruanta)

  1. (transitive) enamel

Conjugation

Conjugation of cruan (first conjugation – A)
indicative singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
present cruanaim cruanann tú;
cruanair†
cruanann sé, sí cruanaimid; cruanann muid cruanann sibh cruanann siad;
cruanaid†
a chruanann; a chruanas cruantar
past chruan mé; chruanas chruan tú; chruanais chruan sé, sí chruanamar; chruan muid chruan sibh; chruanabhair chruan siad; chruanadar a chruan cruanadh
past habitual chruanainn /
cruanainn‡
chruantá /
cruantá‡
chruanadh sé, sí /
cruanadh sé, sí‡
chruanaimis; chruanadh muid /
cruanaimis‡; cruanadh muid‡
chruanadh sibh /
cruanadh sibh‡
chruanaidís; chruanadh siad /
cruanaidís‡; cruanadh siad‡
a chruanadh chruantaí /
cruantaí‡
singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
future cruanfaidh mé;
cruanfad
cruanfaidh tú;
cruanfair†
cruanfaidh sé, sí cruanfaimid;
cruanfaidh muid
cruanfaidh sibh cruanfaidh siad;
cruanfaid†
a chruanfaidh; a chruanfas cruanfar
conditional chruanfainn /
cruanfainn‡
chruanfá /
cruanfá‡
chruanfadh sé, sí /
cruanfadh sé, sí‡
chruanfaimis; chruanfadh muid /
cruanfaimis‡; cruanfadh muid‡
chruanfadh sibh /
cruanfadh sibh‡
chruanfaidís; chruanfadh siad /
cruanfaidís‡; cruanfadh siad‡
a chruanfadh chruanfaí /
cruanfaí‡
subjunctive singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
present go gcruana mé;
go gcruanad†
go gcruana tú;
go gcruanair†
go gcruana sé, sí go gcruanaimid;
go gcruana muid
go gcruana sibh go gcruana siad;
go gcruanaid†
— go gcruantar
past dá gcruanainn dá gcruantá dá gcruanadh sé, sí dá gcruanaimis;
dá gcruanadh muid
dá gcruanadh sibh dá gcruanaidís;
dá gcruanadh siad
— dá gcruantaí
imperative singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
— cruanaim cruan cruanadh sé, sí cruanaimis cruanaigí;
cruanaidh†
cruanaidís — cruantar
past participle cruanta
verbal noun cruanadh

† archaic or dialect form
‡ dependent form

Derived terms

  • cruanaí m (“enameller”)

Mutation

Mutated forms of cruan
radical lenition eclipsis
cruan chruan gcruan

Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Modern Irish.
All possible mutated forms are displayed for convenience.

Further reading

Scottish Gaelic

Etymology

From Old Irish crúan (“red enamel”).

Adjective

cruan

  1. blood-red

Noun

cruan m

  1. enamel

Synonyms

  • geiltrigeadh

Further reading

  • Edward Dwelly (1911), “cruan”, in Faclair Gàidhlig gu Beurla le Dealbhan [The Illustrated Gaelic–English Dictionary], 10th edition, Edinburgh: Birlinn Limited, →ISBN
  • Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “crúan”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language