caill

Irish

Pronunciation

Etymology 1

From Old Irish coillid (“destroys”), from coll (“destruction”), from Proto-Celtic *koldom (compare Welsh coll (“defect, loss”)), from Proto-Indo-European *kelh₂-d- (“strike, cut”) (compare Old English healtian (“limp”)).

Verb

caill (present analytic cailleann, future analytic caillfidh, verbal noun cailleadh, past participle caillte)

  1. lose
  2. (euphemistic, in autonomous forms) die
    Synonyms: básaigh, éag, faigh bás, síothlaigh
    Cailleadh sa chogadh é
    He died in the war (literally “He was lost in the war”)
Conjugation
Conjugation of caill (first conjugation – A)
indicative singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
present caillim cailleann tú;
caillir†
cailleann sé, sí caillimid; cailleann muid cailleann sibh cailleann siad;
caillid†
a chailleann; a chailleas cailltear
past chaill mé; chailleas chaill tú; chaillis chaill sé, sí chailleamar; chaill muid chaill sibh; chailleabhair chaill siad; chailleadar a chaill cailleadh
past habitual chaillinn /
caillinn‡
chaillteá /
caillteá‡
chailleadh sé, sí /
cailleadh sé, sí‡
chaillimis; chailleadh muid /
caillimis‡; cailleadh muid‡
chailleadh sibh /
cailleadh sibh‡
chaillidís; chailleadh siad /
caillidís‡; cailleadh siad‡
a chailleadh chailltí /
cailltí‡
singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
future caillfidh mé;
caillfead
caillfidh tú;
caillfir†
caillfidh sé, sí caillfimid;
caillfidh muid
caillfidh sibh caillfidh siad;
caillfid†
a chaillfidh; a chaillfeas caillfear
conditional chaillfinn /
caillfinn‡
chaillfeá /
caillfeá‡
chaillfeadh sé, sí /
caillfeadh sé, sí‡
chaillfimis; chaillfeadh muid /
caillfimis‡; caillfeadh muid‡
chaillfeadh sibh /
caillfeadh sibh‡
chaillfidís; chaillfeadh siad /
caillfidís‡; caillfeadh siad‡
a chaillfeadh chaillfí /
caillfí‡
subjunctive singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
present go gcaille mé;
go gcaillead†
go gcaille tú;
go gcaillir†
go gcaille sé, sí go gcaillimid;
go gcaille muid
go gcaille sibh go gcaille siad;
go gcaillid†
— go gcailltear
past dá gcaillinn dá gcaillteá dá gcailleadh sé, sí dá gcaillimis;
dá gcailleadh muid
dá gcailleadh sibh dá gcaillidís;
dá gcailleadh siad
— dá gcailltí
imperative singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
— caillim caill cailleadh sé, sí caillimis cailligí;
caillidh†
caillidís — cailltear
past participle caillte
verbal noun cailleadh

† archaic or dialect form
‡ dependent form

Alternative verbal noun: cailliúint

Etymology 2

See the etymology of the corresponding lemma form.

Noun

caill

  1. vocative/genitive singular of call

Mutation

Mutated forms of caill
radical lenition eclipsis
caill chaill gcaill

Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Modern Irish.
All possible mutated forms are displayed for convenience.

Old Irish

Etymology

From Proto-Celtic *kallī.

Noun

caill f (genitive caille)

  1. forest, wood, woodland

Inflection

Feminine ī-stem
singular dual plural
nominative caillL caillL cailliH
vocative caillL caillL cailliH
accusative caillN caillL cailliH
genitive cailleH cailleL cailleN
dative caillL caillib caillib
Initial mutations of a following adjective:
  • H = triggers aspiration
  • L = triggers lenition
  • N = triggers nasalization

Descendants

  • Irish: coill
  • Manx: keyll
  • Scottish Gaelic: coille

Mutation

Mutation of caill
radical lenition nasalization
caill chaill caill
pronounced with /ɡ-/

Note: Certain mutated forms of some words can never occur in Old Irish.
All possible mutated forms are displayed for convenience.

References

  • Matasović, Ranko (2009), Etymological Dictionary of Proto-Celtic (Leiden Indo-European Etymological Dictionary Series; 9), Leiden: Brill, →ISBN

Scottish Gaelic

Pronunciation

  • IPA(key): /kʰaiʎ/

Etymology 1

From Old Irish coillid (“destroys”), from coll (“destruction”), from Proto-Celtic *koldom, from Proto-Indo-European *kelh₂-d- (“strike, cut”).

Verb

caill (past chaill, future caillidh, verbal noun call, past participle caillte)

  1. lose
  2. miss (train, etc.)
  3. forfeit
  4. (obsolete) name, call
  5. (obsolete) emasculate

Etymology 2

Borrowed from Latin cōleus.

Noun

caill m

  1. (anatomy, obsolete) testicle

Mutation

Mutation of caill
radical lenition
caill chaill

Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Scottish Gaelic.
All possible mutated forms are displayed for convenience.

Welsh

Etymology

From Middle Welsh keill, from Proto-Brythonic *köll (compare Breton and Cornish kell), from Latin coleus, from Ancient Greek κολεός (koleós).

Pronunciation

  • IPA(key): /kai̯ɬ/
  • Rhymes: -ai̯ɬ

Noun

caill f (plural ceilliau)

  1. (anatomy) testicle

Derived terms

Mutation

Mutated forms of caill
radical soft nasal aspirate
caill gaill nghaill chaill

Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Welsh.
All possible mutated forms are displayed for convenience.