airigh

See also: áirigh

English

Noun

airigh (plural airighs)

  1. (Scotland) A shieling (area of summer pasture).

Irish

Pronunciation

  • (Munster) IPA(key): /ˈaɾʲɪɟ/
  • (Aran) IPA(key): /ˈaɾʲə/, /ˈæɾʲə/
  • (Cois Fharraige) IPA(key): /ˈæːɾʲə/
  • (Mayo) IPA(key): /ˈaɾʲiː/
  • (Ulster) IPA(key): /ˈaɾʲi/

Etymology 1

From Old Irish airigidir (“perceives, notices”), from aire (“guarding, tending; notice, heed, attention”).[1]

Verb

airigh (present analytic airíonn, future analytic aireoidh, verbal noun aireachtáil, past participle airithe)

  1. perceive, sense
    Synonyms: braith, mothaigh
  2. feel
    Synonyms: braith, mothaigh
    • 1899, Franz Nikolaus Finck, Die araner mundart [The Aran Dialect], volume II (overall work in German), Marburg: Elwert’sche Verlagsbuchhandlung, page 28:
      æŕīm cinəs.
      [Airím tinneas.]
      I feel sick.
      (literally, “I feel sickness.”)
  3. hear
  4. (fishing) get a bite
Conjugation
Conjugation of airigh (second conjugation)
indicative singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
present airím airíonn tú;
airír†
airíonn sé, sí airímid;
airíonn muid
airíonn sibh airíonn siad;
airíd†
a airíonn; a airíos airítear
past d'airigh mé; d'airíos /
airigh mé‡; airíos‡
d'airigh tú; d'airís /
airigh tú‡; airís‡
d'airigh sé, sí /
airigh sé, sí‡
d'airíomar; d'airigh muid /
airíomar‡; airigh muid‡
d'airigh sibh; d'airíobhair /
airigh sibh‡; airíobhair‡
d'airigh siad; d'airíodar /
airigh siad‡; airíodar‡
a d'airigh airíodh;
hairíodh†
past habitual d'airínn /
airínn‡
d'airíteá /
airíteá‡
d'airíodh sé, sí /
airíodh sé, sí‡
d'airímis; d'airíodh muid /
airímis‡; airíodh muid‡
d'airíodh sibh /
airíodh sibh‡
d'airídís; d'airíodh /
airídís‡; airíodh siad‡
a d'airíodh d'airítí /
airítí‡
singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
future aireoidh mé;
aireod;
aireochaidh mé†
aireoidh tú;
aireoir†;
aireochaidh tú†
aireoidh sé, sí;
aireochaidh sé, sí†
aireoimid;
aireoidh muid;
aireochaimid†;
aireochaidh muid†
aireoidh sibh;
aireochaidh sibh†
aireoidh siad;
aireoid†;
aireochaidh siad†
a aireoidh; a aireos; a aireochaidh†; a aireochas† aireofar; aireochar†
conditional d'aireoinn; d'aireochainn† /
aireoinn‡; aireochainn†‡
d'aireofá; d'aireochthᆠ/
aireofá‡; aireochthᆇ
d'aireodh sé, sí; d'aireochadh sé, s토/
aireodh sé, sí‡; aireochadh sé, s톇
d'aireoimis; d'aireodh muid; d'aireochaimis†; d'aireochadh muid† /
aireoimis‡; aireodh muid‡; aireochaimis†‡; aireochadh muid†‡
d'aireodh sibh; d'aireochadh sibh† /
aireodh sibh‡; aireochadh sibh†‡
d'aireoidís; d'aireodh siad; d'aireochaidís†; d'aireochadh siad† /
aireoidís‡; aireodh siad‡; aireochaidís†‡; aireochadh siad†‡
a d'aireodh; a d'aireochadh† d'aireofaí; d'aireochtha토/
aireofaí‡; aireochtha톇
subjunctive singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
present go n-airí mé;
go n-airíod†
go n-airí tú;
go n-airír†
go n-airí sé, sí go n-airímid;
go n-airí muid
go n-airí sibh go n-airí siad;
go n-airíd†
— go n-airítear
past dá n-airínn dá n-airíteá dá n-airíodh sé, sí dá n-airímis;
dá n-airíodh muid
dá n-airíodh sibh dá n-airídís;
dá n-airíodh siad
— dá n-airítí
imperative singular plural direct relative autonomous
first second third first second third
— airím airigh airíodh sé, sí airímis airígí;
airídh†
airídís — airítear
past participle airithe
verbal noun aireachtáil

† archaic or dialect form
‡ dependent form

Derived terms

Etymology 2

See the etymology of the corresponding lemma form.

Adjective

airigh m

  1. inflection of aireach:
    1. vocative/genitive singular masculine
    2. (archaic) dative singular feminine

Noun

airigh

  1. (archaic, dialectal) dative singular of aire

Mutation

Mutated forms of airigh
radical eclipsis with h-prothesis with t-prothesis
airigh n-airigh hairigh not applicable

Note: Certain mutated forms of some words can never occur in standard Modern Irish.
All possible mutated forms are displayed for convenience.

References

  1. ^ Gregory Toner, Sharon Arbuthnot, Máire Ní Mhaonaigh, Marie-Luise Theuerkauf, Dagmar Wodtko, editors (2019), “airigidir”, in eDIL: Electronic Dictionary of the Irish Language

Further reading

  • Ó Dónaill, Niall (1977), “airigh”, in Foclóir Gaeilge–Béarla [Irish–English Dictionary], Dublin: An Gúm, →ISBN