imię

Old Polish

Alternative forms

  • himię

Etymology

    Inherited from Proto-Slavic *jь̏mę. First attested in the beginning of the 14th century.

    Pronunciation

    • IPA(key): (10th–15th CE) /imʲæ̃/
    • IPA(key): (15th CE) /imʲæ̃/

    Noun

    imię n

    1. (attested in Lesser Poland) name (designation of a person)
    2. (attested in Lesser Poland) name (title of an object)
      • 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎scan transliteration, transcription, numbers 82, 17, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament]:
        Y poznaiø, ysz ymø tobe bog (nomen tibi dominus)
        [I poznają, iż imię Tobie Bog (nomen tibi Dominus)]
    3. name (reputation)
      • 1461–1467, Sermones. Rękopiśmienne ekscerpty pochodzące z rkpsu Archiwum i Biblioteki Krakowskiej Kapituły Katedralnej o sygn. 230 (dawna sygn. 1421/108 Mns) z roku 1461-1467, page 91v:
        Gdi ssle domnimane sza[ćm]i gymyø dobre cum opiniones bonum nomen obtenebrant
        [Gdy złe domnimanie za[ćm]i jimię dobre cum opiniones bonum nomen obtenebrant]
    4. (attested in Masovia) type, kind
      • 1879 [1408], Jan Tadeusz Lubomirski, editor, Księga ziemi czerskiej 1404-1425. Liber terrae Cernensis‎[2], Masovia, page 338:
        Jaco iest Wawrzinecz nas brath, jenego snamena i jenego imena
        [Jako jest Wawrzyniec nasz brat, jenego snamienia i jenego imienia]
    5. (attested in Sieradz-Łęczyca) title, legal nature
      • 1915 [1474], Jan Łoś, editor, Przegląd językowych zabytków staropolskich do r. 1543‎[3], Sieradz, page 540:
        Przed wamy... y kxadzem... Jacubem... szadzø... rzecznik y imenem rzecznikowym mødrego møsza Jacobi Johannis... naprzeczywko negtoremu Johannem... y naprzeczywko gy[n]szemv cloveku zany vel yego gymeynem waszem sødze spravedlive zastøpayøczego dicit
        [Przed wami... i księdzem... Jakubem... sędzią... rzecznik i imieniem rzecznikowym mądrego męża Jacobi Johannis... naprzeciwko niektoremu Johannem... i naprzeciwko ji[n]szemu człowieku zań vel jego jimieniem w waszem sądzie sprawiedliwie zastąpającego dicit]

    Derived terms

    adjectives
    adverbs
    prepositions
    verbs
    • dać w zgubłe imię pf

    Descendants

    • Polish: imię, miono (Southern Borderlands, Drohobych), imnie (Far Masovian, Przasnysz)
    • Silesian: imiã

    References

    • Boryś, Wiesław (2005), “imię”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
    • Sławski, Franciszek (1958-1965), “imię”, in Jan Safarewicz, Andrzej Siudut, editors, Słownik etymologiczny języka polskiego [Etymological dictionary of the Polish language] (in Polish), Kraków: Towarzystwo Miłośników Języka Polskiego
    • Mańczak, Witold (2017), “imię”, in Polski słownik etymologiczny (in Polish), Kraków: Polska Akademia Umiejętności, →ISBN
    • Bańkowski, Andrzej (2000), “imię”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
    • Bożena Sieradzka-Baziur, et al., editors (2011–2015), “imię”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN

    Polish

    Alternative forms

    Etymology

      Inherited from Old Polish imię.

      Pronunciation

       
      • IPA(key): (normal speech) /ˈi.mjɛ/, (careful speech) /ˈi.mjɛw̃/
      • Audio:(file)
      • Rhymes: -imjɛw̃
      • Syllabification: i‧mię

      Noun

      imię n (abbreviation im.)

      1. name; given name (name chosen for a child by its parents)
      2. name (designation given to an animal, plant or other object)
      3. name (name given to an institution, place or cultural or sports event in honor of a famous and distinguished person or group of people or a historical event)
        Synonym: nazwa
      4. name (reputation)
        Synonym: opinia
      5. (grammar, dated, except in set phrases) nominal (any term declining for case)
        Synonym: rzeczownik
        imię rzeczowne ― substantive
        imię pospolite ― common noun
        imię własne ― proper noun
        imię przymiotne ― adjective
        imię liczbowe ― noun numeral
      6. (Middle Polish) power, authority
        Synonyms: moc, władza
      7. (Middle Polish) The meaning of this term is uncertain.
        • 1564, J. Mączyński, Lexicon‎[4], page 249:
          Nomenclatura […] Nomenclatio […] Miánowánie/ Mienienie/ Wyliczenie ymion yednego po drugim.
          [Nomenclatura […] Nomenclatio […] Mianowánie/ Mienienie/ Wyliczenie imion jednego po drugim.]

      Declension

      Declension of imię
      singular plural
      nominative imię imiona
      genitive imienia imion
      dative imieniu imionom
      accusative imię imiona
      instrumental imieniem imionami
      locative imieniu imionach
      vocative imię imiona
      Attested dialectal forms of imię
      singular plural
      nominative — —
      genitive imiona1 —
      dative — —
      accusative — imienia2
      instrumental — —
      locative — —
      vocative — —

      1Babia Góra (Skawica).
      2Przemyśl (San river).

      Derived terms

      adjective
      • imienny
      adverbs
      interjections
      • w imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego
      particles
      prepositions
      verbs
      • mieć na imię impf
      • nazwać po imieniu pf, nazywać po imieniu impf
      • niejedno mieć imię impf
      adjectives
      adverb
      • imiennie
      nouns

      Trivia

      According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), imię is one of the most used words in Polish, appearing 10 times in scientific texts, 61 times in news, 33 times in essays, 23 times in fiction, and 21 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 148 times, making it the 389th most common word in a corpus of 500,000 words.[1]

      References

      1. ^ Ida Kurcz (1990), “imię”, in Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej [Frequency dictionary of the Polish language]‎[1] (in Polish), volume 1, Kraków; Warszawa: Polska Akademia Nauk. Instytut Języka Polskiego, page 150

      Further reading

      • “imię”, in Wielki słownik języka polskiego‎[5] (in Polish), Instytut Języka Polskiego PAN
      • “imię”, in Polish dictionaries at PWN‎[6] (in Polish)
      • Maria Renata Mayenowa, et al., editors (2010-2023), “imię”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
      • “IMIĘ”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 10.03.2017
      • Samuel Bogumił Linde (1807–1814), “imię”, in Słownik języka polskiego
      • Aleksander Zdanowicz (1861), “imię”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
      • J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1902), “imię”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 2, Warsaw, page 82
      • Wanda Decyk-Zięba, editor (2018-2022), “imię”, in Dydaktyczny Słownik Etymologiczno-historyczny Języka Polskiego [A Didactic, Historical, Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish), →ISBN