bazyliszek
Old Polish
Alternative forms
Etymology
Etymology tree
Proto-Hellenic *gʷatiléus
Ancient Greek βᾰσῐλεύς (băsĭleús)
Old Polish bazyliszek
Borrowed from Old Czech bazilišek.[1][2] First attested in the 14th century.
Pronunciation
Noun
bazyliszek m animacy unattested (related adjective bazyliszków)
- (attested in Lesser Poland, Greater Poland) basilisk (mythical snake-like dragon, so venomous that even its gaze was deadly)
- 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]scan transliteration, transcription, numbers 90, 13, Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament]:
- Na zmigi y na basiliszku chodzicz bødzesz y podepczesz lwa y smoku
- [Na źmiji i na bazyliszku chodzić będziesz i podepcesz lwa i smoku]
- c. 1500, Wokabularz lubiński, Lubiń: inkunabuł Archiwum Archidiecezjalnego w Gnieźnie, sygn. Inc. 78d., page 75v:
- Linx est animal quoddam habens acutissimum visum bązylyschek ostrovydz
- [Linx est animal quoddam habens acutissimum visum ostrowidz, bażyliszek]
Descendants
- Polish: bazyliszek
- → Kashubian: bazyliszk
References
- ^ Bańkowski, Andrzej (2000), “bazyliszek”, in Etymologiczny słownik języka polskiego [Etymological Dictionary of the Polish Language] (in Polish)
- ^ Krystyna Długosz-Kurczabowa (2021), “bazylika”, in Wielki słownik etymologiczno-historyczny języka polskiego, →ISBN
- Bożena Sieradzka-Baziur, et al., editors (2011–2015), “bazyliszek”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN
- Ewa Deptuchowa, et al., editors (2023), “(bazyliszek) bażyliszek”, in Rozariusze z polskimi glosami. Internetowa baza danych [Dictionaries of Polish glosses, an Internet database] (in Polish), Kraków: Pracownia Języka Staropolskiego Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk
Polish
Etymology
Etymology tree
Inherited from Old Polish bazyliszek.
Pronunciation
Audio: (file) - Rhymes: -iʂɛk
- Syllabification: ba‧zy‧li‧szek
Noun
bazyliszek m animal (related adjective bazyliszkowy)
- (mythology) basilisk (mythical snake-like dragon, so venomous that even its gaze was deadly)
- basilisk (any tree-dwelling lizard of the genus Basiliscus)
- (derogatory) snake (treacherous person)
Declension
| singular | plural | |
|---|---|---|
| nominative | bazyliszek | bazyliszki |
| genitive | bazyliszka | bazyliszków |
| dative | bazyliszkowi | bazyliszkom |
| accusative | bazyliszka | bazyliszki |
| instrumental | bazyliszkiem | bazyliszkami |
| locative | bazyliszku | bazyliszkach |
| vocative | bazyliszku | bazyliszki |
Noun
bazyliszek m inan
- (obsolete, historical) basilisk (type of large brass cannon)
Declension
| singular | plural | |
|---|---|---|
| nominative | bazyliszek | bazyliszki |
| genitive | bazyliszka | bazyliszków |
| dative | bazyliszkowi | bazyliszkom |
| accusative | bazyliszek | bazyliszki |
| instrumental | bazyliszkiem | bazyliszkami |
| locative | bazyliszku | bazyliszkach |
| vocative | bazyliszku | bazyliszki |
Derived terms
adjectives
nouns
- bazyliszek hełmiasty
- wzrok bazyliszka
Descendants
- → Kashubian: bazyliszk
Further reading
- “bazyliszek”, in Wielki słownik języka polskiego[1] (in Polish), Instytut Języka Polskiego PAN
- “bazyliszek”, in Polish dictionaries at PWN[2] (in Polish)
- Maria Renata Mayenowa, et al., editors (2010-2023), “bazyliszek”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
- Dorota Adamiec (29.01.2016), “BAZYLISZEK”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century]
- Samuel Bogumił Linde (1807–1814), “bazyliszek”, in Słownik języka polskiego
- Aleksander Zdanowicz (1861), “bazyliszek”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
- J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1900), “bazyliszek”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 1, Warsaw, page 107
- bazyliszek in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego
Categories:
- Old Polish terms borrowed from Old Czech
- Old Polish terms derived from Ancient Greek
- Old Polish terms derived from Proto-Hellenic
- Old Polish terms derived from Latin
- Old Polish terms derived from Proto-Indo-European
- Old Polish terms derived from Old Czech
- Old Polish terms with IPA pronunciation
- Old Polish lemmas
- Old Polish nouns
- Old Polish masculine nouns
- Lesser Poland Old Polish
- Greater Poland Old Polish
- Old Polish terms with quotations
- zlw-opl:Mythological creatures
- Polish terms derived from Old Polish
- Polish terms derived from Proto-Hellenic
- Polish terms derived from Old Czech
- Polish terms derived from Latin
- Polish terms inherited from Old Polish
- Polish terms derived from Ancient Greek
- Polish terms derived from Proto-Indo-European
- Polish 4-syllable words
- Polish terms with IPA pronunciation
- Middle Polish
- Polish terms with audio pronunciation
- Rhymes:Polish/iʂɛk
- Rhymes:Polish/iʂɛk/4 syllables
- Polish lemmas
- Polish nouns
- Polish masculine nouns
- Polish animal nouns
- pl:Mythological creatures
- Polish derogatory terms
- Polish velar masculine animal nouns
- Polish nouns with reducible stem
- Polish inanimate nouns
- Polish terms with obsolete senses
- Polish terms with historical senses
- Polish velar masculine inanimate nouns
- pl:Artillery
- pl:Iguanoid lizards
- pl:People